مامیران

نام انگلیسی:Celandine

نام علمی:Chelidonium majus L

تیره:Papaveraceae

شرح: گیاهی پایا به ارتفاع 30-100 سانتیمتر با ریزم مخروطی و ستبر است. از تمام قسمتهای گیاه در موقع شکسته شدن شیرابه ای گس به رنگ زرد نارنجی تراوش می شود. ساقه های آن منشعب و کرکدار است. برگها متناوب ، کرکدار و شانه ای است ولی برگهای بالائی منقسم است. رنگ گلهای آن از طلائی تا زرد متغیر است که در یک گل آذین چتری شکل مجتمع شده و دارای چهار گلبرگ و پرچمهای متعدد است.

در بین ماههای اردیبهشت تا خرداد شکوفه می دهد.

قسمت های مورد استفاده: گیاه شکوفه دار تازه یا خشک شده، شیرابه تازه.

زیستگاه و گردآوری: در امتداد جاده ها ، ساحل رودخانه ها و اماکن بایر اروپا می روید. در بریتانیا بطور عمده نزدیک اماکن مسکونی یافت می شود. در موقع شکوفه دادن گردآوری شده و در سایه یا آفتاب خشکانده می شود.

ایران: در نواحی شمالی ایران مانند رودبار گیلان، گرگان، بندر گز ،مازندران و بسیاری از نواحی دیگر می روید.

ترکیبات و اثر: مامیران شیرابه ای گس، چند آلکالویید که از لحاظ ساختمانی شبیه آلکالوییدهای تریاکند و یک ساپونین دارند. این گیاه دارای اثر ضد تشنج ( آنتی اسپاسمودیک) بر روی عضلات صاف (روده، معده و کیسه صفرا) است و نیز بر روی ماهیچه های رحم اثر می گذارد. از شیرابه آن در درمان زگیل استفاده می شود ولی اثر آن قطعی نیست. مقادیر زیاد آن سمی نیست.

مصرف: تیزان آن ( 1-2 قاشق غذاخوری آن را بمدت پنج دقیقه جوشانده و می گذارند بماند) برای درمان التهاب کیسه صفرا و دردهای معدی و تسکین آسم ( اثر نامعلوم) مصرف می شود. شیرابه تازه آن را بر روی زگیل می مالند ولی ممکن است ایجاد زخم کند.